Từ năm 2026, một số trẻ em dưới 4 tuổi tại Hà Nội có thể được nhận mức trợ cấp xã hội lên tới 1.625.000 đồng/tháng theo Nghị quyết 63/2025/NQ-HĐND. Tuy nhiên, đây không phải chính sách áp dụng đại trà mà chỉ dành cho nhóm trẻ có hoàn cảnh đặc biệt, với các điều kiện thụ hưởng tương đối chặt chẽ.
Nghị quyết 63 quy định gì về trợ cấp xã hội?
Nghị quyết 63/2025/NQ-HĐND là văn bản do HĐND TP Hà Nội ban hành ngày 27/11/2025, có hiệu lực từ ngày 01/01/2026, quy định về mức chuẩn trợ giúp xã hội và các chính sách an sinh xã hội áp dụng trên địa bàn thành phố.
Theo đó, mức chuẩn trợ giúp xã hội được xác định là 650.000 đồng/tháng và được sử dụng làm căn cứ để tính toán toàn bộ các khoản trợ cấp xã hội, từ trợ cấp hằng tháng, hỗ trợ chăm sóc nuôi dưỡng đến các khoản trợ giúp khác.
Điểm đáng chú ý là các mức trợ cấp không còn quy định cứng mà được tính theo công thức "mức chuẩn nhân với hệ số", trong đó mỗi nhóm đối tượng có hệ số khác nhau tùy theo mức độ khó khăn.
Nghị quyết 63 quy định về chính sách an sinh xã hội trên địa bàn thành phố Hà Nội - Ảnh minh họa
Phạm vi điều chỉnh của nghị quyết bao trùm các đối tượng bảo trợ xã hội theo quy định của pháp luật hiện hành, bao gồm trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, người cao tuổi không có nguồn thu nhập ổn định, người khuyết tật, người nhiễm HIV/AIDS và các nhóm yếu thế khác trong xã hội.
Trong đó, chính sách dành sự ưu tiên rõ rệt cho trẻ em, đặc biệt là trẻ dưới 4 tuổi thuộc diện hoàn cảnh đặc biệt, với hệ số cao nhất là 2,5, tương ứng mức trợ cấp lên tới 1.625.000 đồng/tháng.
Ngoài ra, nghị quyết cũng quy định nguyên tắc: Một người nếu đồng thời thuộc nhiều diện hỗ trợ thì chỉ được hưởng mức cao nhất, nhằm tránh chồng chéo và đảm bảo công bằng trong phân bổ nguồn lực.
Điều kiện hưởng trợ cấp
Căn cứ Điều 3 Nghị quyết 63/2025/NQ-HĐND quy định:
Trợ cấp xã hội hằng tháng đối với trẻ em; người từ đủ 16 tuổi đến dưới 22 tuổi tại cộng đồng:
1. Đối tượng hưởng trợ cấp:
- Trẻ em; người từ đủ 16 tuổi đến dưới 22 tuổi đang học văn hóa, học nghề, học tại các Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên, học cao đẳng, đại học văn bằng thứ nhất; các đối tượng này thuộc một trong các trường hợp sau:
a) Mồ côi (hoặc không xác định được) cha hoặc mẹ và người còn lại là người khuyết tật đang hưởng chế độ trợ cấp xã hội hằng tháng.
b) Có cha hoặc mẹ là người khuyết tật đang hưởng chế độ trợ cấp xã hội hằng tháng và người còn lại thuộc một trong các trường hợp sau: bị tuyên bố mất tích theo quy định của pháp luật; đang chấp hành án phạt tù tại trại giam; đang chấp hành quyết định xử lý vi phạm hành chính tại trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện ma túy bắt buộc; đang hưởng chế độ chăm sóc, nuôi dưỡng tại các cơ sở trợ giúp xã hội.
c) Có cả cha và mẹ là người khuyết tật đang hưởng chế độ trợ cấp xã hội hằng tháng.
Một số trẻ em dưới 4 tuổi tại Hà Nội có thể được nhận mức trợ cấp xã hội lên tới 1.625.000 đồng/tháng - Ảnh minh họa
2. Hệ số trợ cấp xã hội hằng tháng:
a) Trẻ em dưới 4 tuổi: 2.5
b) Trẻ em từ đủ 4 tuổi đến dưới 16 tuổi; người từ đủ 16 tuổi đến dưới 22 tuổi đang đi học: 1.5
Cách tính trợ cấp với trẻ em dưới 4 tuổi
Theo Nghị quyết 63/2025/NQ-HĐND, Hà Nội xác định mức chuẩn trợ giúp xã hội là 650.000 đồng/tháng và hệ số trợ cấp đối với trẻ dưới 4 tuổi là 2,5. Như vậy, mức trợ cấp hằng tháng cho nhóm đối tượng này được tính theo công thức 2,5 × 650.000 đồng, tương ứng 1.625.000 đồng/tháng.
Điểm đáng chú ý không nằm ở con số tuyệt đối mà ở cách thiết kế chính sách. Thay vì quy định mức tiền cố định, Hà Nội sử dụng "mức chuẩn" làm nền và áp dụng hệ số tương ứng cho từng nhóm đối tượng. Cách tiếp cận này giúp hệ thống trợ giúp xã hội linh hoạt hơn trước biến động giá cả, đảm bảo tính đồng bộ và tránh điều chỉnh rời rạc khi cần tăng trợ cấp.
Khoản trợ cấp 1.625.000 đồng là mức hỗ trợ thiết thực đối với gia đình khó khăn - Ảnh minh họa
Theo các chuyên gia trong lĩnh vực an sinh xã hội, trẻ nhỏ trong các gia đình có người khuyết tật hoặc thiếu vắng cha mẹ là nhóm dễ bị tổn thương nhất. Việc áp dụng hệ số 2,5 - mức cao nhất trong nhóm trẻ em - cho thấy chính sách đang ưu tiên giai đoạn đầu đời, hướng tới phòng ngừa rủi ro từ sớm.
Trong bối cảnh chi phí nuôi trẻ tại Hà Nội dao động 3-6 triệu đồng/tháng, khoản trợ cấp 1.625.000 đồng rõ ràng chưa thể bao phủ toàn bộ nhu cầu, nhưng vẫn là mức hỗ trợ thiết thực với các gia đình khó khăn.
Xét ở góc độ chính sách, Hà Nội lựa chọn cách tiếp cận "an sinh có mục tiêu" thay vì phổ quát, nhằm tập trung nguồn lực vào nhóm cần thiết nhất và giảm áp lực ngân sách. Tuy nhiên, cách làm này cũng đòi hỏi phải xác định đúng đối tượng, tránh bỏ sót các trường hợp ở ranh giới thụ hưởng và đơn giản hóa thủ tục để người dân dễ tiếp cận.
