Tách hộ kinh doanh để né thuế mốc 1 tỷ: Cơ quan thuế "truy vết" dòng tiền, dữ liệu ra sao?

Nghị định 141/2026/NĐ-CP quy định nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế lên 1 tỷ đồng/năm được đánh giá là chính sách hỗ trợ thiết thực đối với hộ, cá nhân kinh doanh.

Hiện nay, ngành Thuế có đầy đủ dữ liệu để quản lý, đối chiếu và nhận diện rủi ro, bao gồm dữ liệu đăng ký kinh doanh, mã số thuế, địa điểm kinh doanh; dữ liệu hóa đơn điện tử, doanh thu, tài khoản ngân hàng đã thông báo; cùng thông tin dân cư và các nguồn dữ liệu liên quan.

Cơ quan thuế cho biết, việc chia nhỏ tên hộ kinh doanh không đồng nghĩa với việc dữ liệu cũng được "chia nhỏ". Trong trường hợp các hộ có cùng hoạt động kinh doanh, cùng dòng tiền, cùng địa điểm, cùng người điều hành hoặc có dấu hiệu liên quan bất thường, cơ quan chức năng có cơ sở để rà soát, kiểm tra và xử lý theo quy định pháp luật.

Cơ quan thuế lưu ý, nếu việc tách hộ kinh doanh là độc lập thực sự về địa điểm, vốn, tài sản, hoạt động kinh doanh, doanh thu, chi phí và trách nhiệm pháp lý, thì pháp luật vẫn ghi nhận. Ngược lại, nếu chỉ tách trên giấy tờ nhưng thực tế vẫn là một hoạt động kinh doanh chung, đây là dấu hiệu rủi ro và có thể bị kiểm tra, xử lý theo quy định.

Từ đó, cơ quan Thuế cơ sở 4 tỉnh Gia Lai đưa ra khuyến nghị: hộ, cá nhân kinh doanh cần tuân thủ nguyên tắc "kinh doanh thật, khai thật, yên tâm thật". Việc thực hiện đúng quy định sẽ giúp người kinh doanh không phát sinh rủi ro về truy thu, giải trình hoặc xử phạt trong tương lai.

Theo cơ quan thuế, một số tình huống có thể phát sinh như tách thành nhiều hộ kinh doanh để mỗi hộ có doanh thu dưới 1 tỷ đồng; vợ, chồng đứng tên các hộ riêng biệt; hoặc một địa điểm kinh doanh nhưng đăng ký thành nhiều mã số kinh doanh. Những trường hợp này cần được xem xét trên bản chất hoạt động thực tế.

Với những hộ buôn bán nhỏ, doanh thu còn thấp và chịu nhiều áp lực chi phí, việc điều chỉnh mức doanh thu miễn thuế lên 1 tỷ đồng giúp giảm gánh nặng tài chính, tạo điều kiện ổn định hoạt động sản xuất, kinh doanh và phát triển kinh tế gia đình. Đây được nhìn nhận là chính sách có tính nhân văn, bám sát thực tiễn.

Tuy nhiên, cơ quan Thuế cơ sở 4 tỉnh Gia Lai nhấn mạnh, chính sách hỗ trợ nhằm đúng đối tượng thụ hưởng, không phải để tạo kẽ hở cho các hành vi né tránh nghĩa vụ thuế như "tách hộ", "chia doanh thu" hay "đứng tên giùm".

Trong trường hợp có vướng mắc liên quan đến chính sách thuế, doanh thu, hóa đơn điện tử, kê khai hoặc xác định tính độc lập của hộ kinh doanh, người dân được khuyến khích chủ động liên hệ cơ quan thuế để được hướng dẫn.