“Mất vỉa hè là mất khách”
Từ giữa tháng 12/2025, Hà Nội triển khai chiến dịch lập lại trật tự đô thị trên toàn thành phố, trọng tâm là xử lý tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường. Đầu năm 2026, các biện pháp tiếp tục được siết chặt, xử phạt nghiêm nhằm duy trì kỷ cương, đảm bảo mỹ quan đô thị.
Chiến dịch lập lại trật tự vỉa hè giúp Hà Nội trở nên gọn gàng, thông thoáng hơn. Ảnh: Khổng Chí
Thay đổi này giúp phố phường thông thoáng hơn, sạch đẹp hơn nhưng cũng tạo áp lực không nhỏ với các hoạt động kinh doanh, đặc biệt nhóm cửa hàng ăn uống, vốn phụ thuộc lớn vào không gian vỉa hè.
Theo anh Trần Bình Dương, chủ một tiệm đồ uống, chia sẻ mô hình kinh doanh của phụ thuộc rất nhiều vào không gian ngoài trời.
“Sau khi thành phố quản lý chặt không gian vỉa hè, lượng khách lui tới quán giảm rõ rệt. Ngày trước trung bình quán bán khoảng 200 - 300 cốc/ngày, nhưng giờ chỉ còn 1/3. Doanh thu kém khiến chúng tôi phải cắt giảm nhân sự một nửa, thậm chí chính tôi cũng phải tự đi ship vào những giờ cao điểm”, anh Dương cho biết.
Nhiều hàng quán bố trí chỗ ngồi phía trong, không lấn chiếm vỉa hè. Ảnh: Anh Văn, Khổng Chí
Một quán cà phê chuyển sang mô hình bán mang đi (take away) do hạn chế chỗ ngồi. Ảnh: Anh Văn
Không chỉ lĩnh vực đồ uống, mô hình quán ăn cũng chịu tác động rõ rệt.
Chị Minh Trang, chủ quán đồ nướng chia sẻ: Mặt bằng không gian nhỏ nên quán phụ thuộc chủ yếu vào vỉa hè.
“Quán gần như không có doanh thu vì phục vụ được rất ít khách, nên chúng tôi đang tính trả nhà trước thời hạn. Thời buổi khó khăn thế này, tìm được người thuê mới không phải chuyện đơn giản”, chị Trang cho biết.
Hàng quán ăn uống sụt giảm doanh thu khi không thể tận dụng không gian vỉa hè. Ảnh: Khổng Chí
Khách trả mặt bằng, chủ nhà chịu áp lực kép
Không chỉ khách thuê lao đao, nhiều chủ nhà mặt phố cũng chật vật, xoay sở để giữ khách.
Anh Minh Vũ, chủ nhà cho thuê trên phố Giảng Võ chia sẻ việc cho thuê trước đây khá dễ dàng, nhưng vài năm gần đây lại trở thành bài toán đầy áp lực.
“Gia đình tôi đã liên tục giảm giá thuê khoảng 20% từ mức 40 - 50 triệu đồng/tháng. Thế nhưng, khách vẫn tiếp tục đàm phán muốn hạ thêm, nếu không họ sẵn sàng trả lại mặt bằng khi hết hợp đồng”, anh Vũ nói .
Những tấm biển "cho thuê nhà", "cho thuê cửa hàng" xuất hiện dày đặc trên phố Giảng Võ. Ảnh: Anh Văn
Không chỉ chịu áp lực từ thị trường, bài toán tài chính cũng khiến nhiều chủ nhà rơi vào thế khó. Theo anh Vũ, gia đình đã vay ngân hàng đầu tư vào căn nhà, khoản lãi phải trả hàng tháng không hề nhỏ. Gia đình phải xoay đủ cách, thậm chí anh phải làm thêm công việc khác để bù đắp phần thiếu hụt từ khoản cho thuê.
Tình trạng các cửa hàng "tháo chạy" cũng xuất hiện trên đường Ngô Thì Nhậm. Ảnh: Anh Văn
Theo GS. Đặng Hùng Võ, Nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, xu hướng điều chỉnh giảm là khó tránh khỏi trong bối cảnh nhu cầu suy yếu. Khi khách thuê không còn mặn mà với mặt bằng kinh doanh, chủ nhà buộc phải hạ giá để duy trì dòng tiền. Nếu không, dòng tiền thụ động chắc chắn bị gián đoạn.
“Việc giảm giá cho thuê không chỉ ảnh hưởng đến thu nhập trước mắt, mà còn tác động ngược lại tới giá trị bất động sản khu vực. Khi hoạt động kinh doanh kém sôi động, thiếu sức hút, mặt bằng giá chung cũng sẽ đi xuống. Tuy nhiên, mức độ điều chỉnh còn phụ thuộc vào cung - cầu và các yếu tố thị trường”, GS. Đặng Hùng Võ nhận định.
Những tấm băng rôn "hút mắt" không khó để bắt gặp trên Phố Huế. Ảnh: Anh Văn
Trong khi đó, TS. Nguyễn Trí Hiếu, Chuyên gia kinh tế, cho rằng việc siết chặt quản lý vỉa hè là rất cần thiết nhằm đảm bảo mỹ quan và trật tự đô thị. Tuy nhiên, ông cũng cho biết việc này tác động không nhỏ đến nhóm người dân phụ thuộc vào hoạt động kinh doanh tận dụng vỉa hè.
“Chúng ta có thể thí điểm các khu kinh doanh tập trung, tạo điều kiện để tiểu thương vẫn có cơ hội làm ăn, duy trì sinh kế. Đồng thời, Nhà nước vẫn có thể thu thuế thông qua phí thuê. Quan trọng không kém, các cơ quan quản lý dễ dàng kiểm soát, đảm bảo các tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm”, TS. Nguyễn Trí Hiếu chia sẻ.
