Trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục tiềm ẩn rủi ro, tăng trưởng toàn cầu phục hồi chậm và không đồng đều, các địa phương trên cả nước vẫn duy trì được đà mở rộng sản xuất, kinh doanh năm 2025, đóng góp tích cực vào mức tăng GDP cả nước 8,02%.
Tốc độ tăng GRDP và tỉ trọng đóng góp vào tăng trưởng cả nước theo vùng kinh tế xã hội năm 2025
Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho biết tăng trưởng GRDP của 34 tỉnh, thành phố dao động từ 5,84% đến 11,89%. Phần lớn địa phương đạt mức tăng trên 7%, cho thấy xu hướng phục hồi tương đối đồng đều, dù khoảng cách giữa nhóm dẫn đầu và nhóm cuối vẫn còn đáng kể.
Động lực từ các vùng kinh tế trọng điểm
Đồng bằng sông Hồng tiếp tục là "đầu kéo" tăng trưởng với mức tăng GRDP 9,74%, cao hơn đáng kể so với bình quân cả nước và đóng góp tới 36,41% vào tăng trưởng chung. Trong đó, Hà Nội, Hải Phòng, Bắc Ninh, Quảng Ninh tiếp tục là điểm sáng với hệ sinh thái công nghiệp chế biến, chế tạo và dịch vụ hiện đại đã tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ.
Vùng Đông Nam Bộ là khu vực có quy mô kinh tế lớn nhất cả nước, với mức tăng 7,98%, đóng góp 31,40% vào tăng trưởng chung của cả nước. Các địa phương như TPHCM, Đồng Nai tiếp tục giữ vai trò đầu tàu nhờ công nghiệp, logistics và dịch vụ tài chính phát triển.
Trong khi đó, Trung du và miền núi phía Bắc tăng 8,53%, Bắc Trung Bộ tăng 8,37%, Nam Trung Bộ và Tây Nguyên tăng 7,74%. Đồng bằng sông Cửu Long tăng 7,24%, mức tăng thấp hơn nhưng tương đối ổn định, chủ yếu dựa vào nông nghiệp hàng hóa và chế biến nông sản.
Chuyên gia kinh tế - TS Lê Đăng Doanh cho rằng, bức tranh chung cho thấy kinh tế địa phương đang từng bước thích ứng với bối cảnh mới. Động lực tăng trưởng chủ yếu vẫn đến từ công nghiệp chế biến, chế tạo gắn với FDI; xây dựng nhờ giải ngân đầu tư công; và dịch vụ nhờ tiêu dùng nội địa, du lịch phục hồi mạnh.
Nhóm dẫn đầu bứt phá
Năm 2025 ghi nhận 6 địa phương tăng trưởng trên 10%. Dẫn đầu là Quảng Ninh với mức tăng 11,89% và Hải Phòng là 11,81%, tiếp theo là Ninh Bình, Phú Thọ, Bắc Ninh với mức tăng từ 10,27% trở lên. Các địa phương này có nền tảng công nghiệp vững chắc, thu hút FDI hiệu quả và cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư.
Tại tỉnh Quảng Ninh, các khu kinh tế ven biển, dự án FDI tại Đông Mai, Hải Hà và tổ hợp công nghiệp ô tô Thành Công Việt Hưng tạo cú hích lớn. Hải Phòng duy trì tốc độ tăng cao nhờ khu kinh tế Đình Vũ - Cát Hải, các dự án của LG. Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tăng gần 16%, đóng góp gần 67% tăng trưởng của thành phố.
Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo đóng góp lớn vào tăng trưởng của các địa phương
Tỉnh Bắc Ninh sau khi sáp nhập với tỉnh Bắc Giang hình thành trung tâm sản xuất điện tử quy mô lớn. Tăng trưởng 10,3% chủ yếu nhờ ngành sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính và quang học tăng trên 20%, với sự mở rộng của Samsung, Amkor, Fulian…
Ở nhóm địa phương quy mô kinh tế lớn, Hà Nội, TPHCM, Hải Phòng, Đồng Nai và Bắc Ninh tiếp tục giữ vai trò trụ cột, đóng góp tới 55,4% vào tăng trưởng chung. Hà Nội tăng 8,16%, TPHCM tăng 7,53%. Riêng hai thành phố này đóng góp hơn 36 điểm phần trăm vào tăng trưởng cả nước.
Theo phân tích của Cục Thống kê, Hà Nội tăng trưởng dựa chủ yếu vào dịch vụ. TPHCM cũng lấy dịch vụ làm động lực chính với mức tăng 8,76%. Đồng Nai đạt mức tăng 9,63%, nhờ công nghiệp và xây dựng tăng hơn 11%, đặc biệt là tiến độ thi công sân bay Long Thành và hạ tầng giao thông.
Trong nhóm thành phố trực thuộc Trung ương, Đà Nẵng tăng 9,18% nhờ xây dựng và dịch vụ; TP Huế tăng 8,5% nhờ công nghiệp, xây dựng và du lịc; Cần Thơ tăng 7,23%, giữ vai trò trung tâm chế biến nông sản và logistics vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Các vùng động lực và cực tăng trưởng tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt, đóng góp tích cực vào tăng trưởng chung của cả nước; đồng thời, nhiều địa phương có quy mô nhỏ đang từng bước tận dụng lợi thế hạ tầng, đầu tư công và chuyển dịch cơ cấu kinh tế để gia nhập nhóm tăng trưởng khá. Diễn biến này phản ánh khả năng thích ứng, linh hoạt của kinh tế địa phương và tạo nền tảng quan trọng cho giai đoạn phát triển tiếp theo.
Nhấn mạnh bức tranh GRDP năm 2025 vì vậy không chỉ phản ánh tốc độ tăng trưởng, mà còn cho thấy sự chuyển dịch cơ cấu theo hướng bền vững hơn, chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh cho rằng, công nghiệp công nghệ cao, logistics, dịch vụ hiện đại và kinh tế số ngày càng đóng vai trò chủ đạo; trong khi nông nghiệp chuyển sang hướng chất lượng cao, ứng dụng công nghệ.
Bước sang giai đoạn 2026 - 2030, nền tảng tăng trưởng đã được củng cố. Những "cực tăng trưởng mới" đang hình thành bên cạnh các đầu tàu truyền thống. Bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê nêu rõ, các địa phương cần xây dựng kịch bản tăng trưởng GRDP trên cơ sở bám sát tiềm năng, lợi thế so sánh và dư địa phát triển của từng ngành, lĩnh vực. Việc rà soát phải toàn diện, từ đó xác định rõ ngành, sản phẩm chủ lực và các dự án động lực có khả năng tạo bứt phá.
Cùng với đó, cần thiết lập cơ chế theo dõi, đánh giá tăng trưởng định kỳ theo tháng, quý để bám sát diễn biến sản xuất, kinh doanh và đầu tư trên địa bàn. "Trên cơ sở phân tích từng ngành, lĩnh vực, chủ động nhận diện các điểm nghẽn về thể chế, thủ tục, đất đai, vốn, lao động, hạ tầng hay thị trường; kịp thời đề xuất giải pháp tháo gỡ cho doanh nghiệp, đặc biệt là các dự án lớn có tác động lan tỏa"- lãnh đạo Cục Thống kê cho hay.
Các địa phương cần cải thiện mạnh môi trường đầu tư, hỗ trợ doanh nghiệp trong nước mở rộng sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh; đồng thời chủ động tranh thủ nguồn lực từ Trung ương, ưu tiên cho các dự án hạ tầng trọng điểm, có tính liên kết vùng. Cũng theo bà Hương, thu hút đầu tư nước ngoài nên theo hướng có chọn lọc, gắn với chuyển giao công nghệ, phát triển nhân lực và mục tiêu tăng trưởng bền vững.
