Ăn gì giúp giảm khô mắt?

Khô mắt là tình trạng rối loạn tiết nước mắt, khiến lượng nước mắt giảm, chất lượng kém hoặc bay hơi quá nhanh, làm bề mặt nhãn cầu thiếu ẩm. Nếu khô mắt kéo dài có thể gây tổn thương giác mạc, giảm thị lực dẫn đến biến chứng nghiêm trọng.

Nguyên nhân thường gặp là sử dụng thiết bị điện tử kéo dài, khiến tần suất chớp mắt giảm, tăng tiếp xúc với ánh sáng xanh và ảnh hưởng đến cơ chế điều tiết. Thiếu hụt một số dưỡng chất cũng có thể làm suy giảm chức năng tuyến lệ.

Bác sĩ Hoàng Quyết Tiến, Trung tâm Thông tin Y khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, gợi ý các dưỡng chất có tác dụng giảm khô và mỏi mắt.

Vitamin A

Vitamin A có thể bảo vệ niêm mạc và giác mạc, góp phần chống lại các bệnh nhiễm trùng do virus hoặc vi khuẩn gây ra. Dưỡng chất này còn giúp hình thành sắc tố thị giác để thích ứng và nhìn tốt hơn trong điều kiện thiếu sáng. Thiếu vitamin A dễ gây khô mắt, quáng gà (nhìn kém trong điều kiện ánh sáng yếu), viêm kết mạc... ảnh hưởng nghiêm trọng thị lực, thậm chí là mù lòa. Vitamin A có nhiều trong gan động vật, sữa và các chế phẩm từ sữa, cà rốt, cà chua, cam, xoài, các loại rau xanh.

Vitamin C

Vitamin C giúp duy trì sự hoạt động ổn định của màng nước mắt, có thể giảm tác hại của tia cực tím đến mắt, hỗ trợ các tế bào chống lại gốc tự do. Các thực phẩm giàu vitamin C gồm có quả ổi, sơ ri, trái cây họ cam quýt, đu đủ, ớt sừng, ớt vàng...

Vitamin E

Vitamin E bảo vệ mắt khỏi tác nhân gây hại bên ngoài, thúc đẩy tuần hoàn máu và ổn định màng biểu mô giác mạc, góp phần duy trì độ ẩm bề mặt mắt. Dầu thực vật, các loại hạt như hạt dẻ, hạnh nhân... có chứa loại vitamin này.

Chất chống oxy hóa

Sulforaphane, lutein, zeaxanthin... là những chất chống oxy hóa có khả năng trung hòa gốc tự do, giữ cho các tế bào thị giác hoạt động bình thường, khỏe mạnh. Lutein, zeaxanthin có khả năng tạo lớp lọc tự nhiên giúp bảo vệ mắt trước ánh sáng có hại, giảm nguy cơ tổn thương võng mạc. Ăn rau lá xanh đậm như cải xoăn, rau bina, bông cải xanh và lòng đỏ trứng có thể bổ sung các chất chống oxy hóa này.

Sulforaphane giúp tăng khả năng chống gốc tự do và bảo vệ tế bào võng mạc trước stress oxy hóa. Sulforaphane dưới dạng tinh chất broccophane thiên nhiên chiết xuất từ bông cải xanh (broccoli), được chứng minh có tác dụng thúc đẩy tổng hợp thioredoxin, một protein quan trọng giúp duy trì, bảo vệ tế bào thị giác, hỗ trợ điều tiết mắt.

Omega-3

Omega 3 tạo ra lớp dầu ổn định ở màng nước mắt, giúp chống bay hơi, bôi trơn đôi mắt và giảm viêm, từ đó đôi mắt được bôi trơn, giảm tình trạng khô. Nguồn omega 3 dồi dào có trong cá béo (như cá hồi, cá thu, cá mòi, cá trích...) các loại hạt (như hạt lanh, hạt chia, hạt óc chó...).

Khoáng chất

Kẽm, selen, magie, đồng... có vai trò duy trì hoạt động tuyến lệ và ổn định cấu trúc giác mạc, từ đó hỗ trợ giữ ẩm cho bề mặt nhãn cầu. Khi thiếu hụt những khoáng chất này, chất lượng màng phim nước mắt giảm khiến mắt dễ khô, cộm, kích ứng. Chúng có nhiều trong hải sản, đậu, ngũ cốc nguyên hạt và rau xanh.

Bác sĩ Tiến khuyên ngoài chế độ ăn đầy đủ các dưỡng chất cần thiết, nên cân bằng giữa thời gian sử dụng các thiết bị điện tử và thời gian nghỉ ngơi để mắt được thư giãn. Sau mỗi 45 phút tập trung làm việc, nên ngừng 5-10 phút để mắt nhìn ra xa hoặc massage mắt. Khi ra ngoài đường dưới trời nắng gắt, nên đeo kính râm, đội nón rộng vành để hạn chế các tác động tiêu cực từ tia UV và khói bụi. Nếu làm việc hoặc đọc sách, sử dụng thiết bị điện tử, nên giữ khoảng cách vừa phải từ mắt đến các thiết bị.